Wednesday, March 23, 2011

Suangkua Ceasefire ahizaw tammaw?

 Tutung Zogam galkap lui Pu Neng Khaw En in, Lamka khawpi ah hong nusia cih Zonet pan za kha i hih manin, hong nusia Pu Neng Khaw En zahtakna i pia ahihi.

 Ama tungtang tawh kizomin, Suangkua gal , thualzen gal cih le, Zomi tangthu khenkhat, thuthei le ciamteh Upa khenkhat kiang pan hong phulkhia ahihi.

 Hih tawh kisai in, Pu Khup Khan Thang in, Suangkua cih pen koimun koimual a om hi a, banghang a Suangkua gal kici hiam cih tawh kisai , khenkhat hong gelh i mu hi. Tua banah Pu Hau Za Cin in zong, aneu lai a Upate gen khenkhat hong luikhia hi.

 Suangkua gal pen Pu Khup Thang in, Suangkua Conference ahih kei leh Suangkua Treaty kici le manzaw kha thei ding ci hi.

Hih tungtang ah, tangthu ciamteh le lunglut upate omlai mahmah lian in, theihhuai thu pawlkhat kikum huai ahihi.

 Kawlpi Zampi hotel a Pu Nangta in, hong genngei khat om hi.

 Pu Nangta ( Kawlpi Zampi Hotel ) in khat vei a innvuah, ui pheipi khat hong meh pih in, tua uipheipi meh kawm in, Zogam galkap a semngeina teng ka dong leh, khenkhat hi bang in hong gen hi.

 Ama genna ah ( Kammal malkiat lianlian bel hilo hi) Zogam galkap te'n Zogam lakik ding in, kikhensat a Halkha , Falam, Rih le Tedimte Kawlmang khut sung pan lakik ding in, kikuan takpi pah hi, ci hi.

 Tua lak ah Tedim lakik ding a kuante pen, General Thual Zen in command a, tua Tedim Operation thu azak uh ciang in, Burma/Myanmar Army in kiho ding a palai sawl ahihmani in, Suangkua ah kihona om ci hi. Tua pan in, Tedim kapnawnlo uh hih tuak hi.

 Ka zak ngeina dang khat ah Tedim Operation ah Zogam galkap 700 val kuan kici hi . Hih pen dik ding in um huai hi. Pu Heh Lian( RTC Cowboy ) in hong genngeina ah, tua hunlai in amaukhua Buanli khua bekbek pan zong, pasal 80 val Zogam galkap kilut ci hi. Amah tawh kha thumsung bang RTC a, ahuangpi ah omkhawm ngei in, ka dawtdawt ciang hong gen pan ahihi. Hong genzomna ah, a mau battalion/ company officer uh pen Saizang khua pan Major Song Cin Pau ci hi.

 Thudang kazak ngeina khat ah, Buanli-Dampi kikal ah Kawlmang palik 4, Zogam galkap te'n temtawng tawh phungtung pan pang in, banlum uh hituak hi.

 Rih camp pen Pu Nangta mahmah kihel in kap uh a, Myanmar camp in zong, nakpi in thukkik ahihman, kilungkia manin kinungkik sawm hi, tua laitak Major Song Cin Pau ( Sai Zang Khua) in " Tangval tangval, lungkia lo ee, takkheh pasal nawk un nawk un " ci a, hong kiko leh kihangsan kik in ka nawktoh gawp uh le, Rih Camp pi kila zo hi, ci hi. Rih camp a kiluh zawh ciangin, galmatte kiang ah " Na Officer pa ( Bopa) uh e? koi ah om? ka cih uh le hong hilh uh in, kava en uh le, a camp commander (Bopa/sakhanhmu) pa pen , a ihmu na kineih in na naksia damdam keei in, ko zong English vive tawh hang gamgam a, ka phawng uh le a khawphawk pan hong kineih hi, ci in gen hi. Kawlmang sawltak officerte zong ahang mahmah akineih uh hang, agualleh uh ciang a ihmu bang kineih keei sam uh hihtuak hi.

 Hih tawh kiton a, ka phawkkik khat bel, khat vei 1999 kum pawl in, Kawlgalkap khat kiman kha dihdih in, Lawm te'n a ngal guh ah, sikpum ahual uh le bel, kiko zakzak keeisam hihtuak hi. Kawl galkap te a si theilo ding i sak le, si genloh sikpum hual nangawn, thuaklah mahmah lel dih uh ee, ci uh hi.

 Pu Nangta in hong gen zomna ah, Rih lake kawlmang khutnuai pan, a kihunkhia khit ciangin, Hakha Operation kipan a , tua ah zong kaki helkha hi, ci hi. Hakha Operation ah ka khe thautang in hong kha in, tua liamma hang in Zogam galkap kihemkhiate zuizo lo in, gamsung ah sawtpi ka bu hi, asawt ciangin ki surender in, Hakha Kawlmang camp ah hong paipih uh ci hi.

 Kawlmang camp ka tu'n ciangin, a nautangte bang hong that nuam in, so kei uh ci hi, a hi zongin kamphatna tawh, tua laitak Kawlbo khat hong pai in, ka en leh Rih camp Bopa mah na hi in, aman hong hunkhia in, anautangte taigawp ci hi.

 Pu Nangta in agenna ah, Rih camp kilak khit ciang in, camp commander pa pen laulua in, Zogam galkap te'n thatlum ding a, kingaihsun sa hihtuak hi, ahizongin Zogam galkap te'n ko pen christian ka hihman un, hong mawk thahlo ding hi ung, na ututna ah pai in, ci a nakhah uh ahihman a, nuamlaw mahmah hih tuak hi. Tua Kawl officer akhapa uh in, Haka ah Pu Nangta honkhia kik hih tuak hi.

 Hih Pu Nangta genkikna bek enleng zong, Zogam galkap te'n nakpi tak in, panlakna na nei ngei takpi mah uh ahihlam kilang a hihi.

 Tedim Opreration tungtang a, Suangkua mun ah General Thual Zen le Myanmar Army kihona pen, bangtaktak genkhawm uh hiam cih theihnuamhuai ahihi. Suangkua gal hilo in, Suangkua Conference hiam, Suangkua Treaty hiam cihhuai zaw mah ahihi.

 Kei zakngeina khat ah, Zogam Army leh Myanmar Army kikaplo ding a, Myanmar Army palai in Pu Thualzen kiang ah kho hih tuak hi. Conference hi leh bel politics le thu dang tuamtuam genkhawm ding hi, a hizong in tua banga Zogam politics agenkhawm lam uh le, thukhensatnate cih bang kiza ngeilo hi.

 Treaty leuleu pen gam khat le gam khat kithukimna hi in, Suangkua ah Zogam le Myanmar kikal bang genkhawm uh cih, record omlo hi. Dr. Vum Son in bel gelh sam na pin, Treaty bang a lak ding omlo hi.

 Suangkua Ceasfire hoh cileng, aman zaw tam cih in om hi. banghanghiam cih le, Tedim lakik ding a kuan Zogam galkapte pen, Suangkua ah Zogam-Myanmar kihona aneih khit uh ciang, Tedim kapnawnlo in kilehkik uh hi. Kikapkhawlna/ Hiamkham ahihmanin, Ceasefire ahizaw tam? cihna hi.

 Gam khat le gam khat kikapna ah, ceasefire cih pen a om theizel mah ahihi. Suangkua Ceasefire zawh hunkhat ciang in, General Thual Zen pen India in man a, kawlmang khutsung ah ap kici hi. Kawlmang in thong ah khumlum hi. Treaty hiam Conference hiam hi le, tua kithukimnate siksan in solution khat peuh om ding hi, thong ah kikhumlumlo ding ahihi.

 Panglong kithukimna tepawl pen Agreement sangin, Treaty kici le manzaw hi, banghang hiam cih le, gam khat le gam khat kikal kithukimna himawk hi.

 Bangteng hi leh Suangkua ah treaty hiam, conference hiam, ceasefire hiam ananei khaphial uh zongin, Burma/Myanmar/Kawlgam te'n pen " Kawlmang thu aakpi in phiat " zel uh hilel in umhuai hi.

 Panglong Treaty nangawn kum 15 khit ciang, zehphiit san ziau ngei uh hi.

 Suangkua tungtang omlo in, Pu Neng Khaw En makaih Saimual Ambush Party in ambush suak in, General Thual Zen makaih main columnpi in Tedim lakik hi leh bel, tuni in " Tedim Kikapna" ci in kigen mangmawh ding ahihi.

 Tedim kikapna na om hi le, General Thual Zen zong, Kawlmang khutsung kialo kha thei ahihi. Ceasefire sung in, Myanmar Army kithoi kik in, mun le mual teng ah kitheh man uh a, Zogam galkapte mun tampi ah khiangkhia in, gamtang hamsa sak kici hi.

 Tangthu thei le tua hunlai alapkha upate in, khangthakte hong hilh sawn thei le kiza nuam mahmah ahihi.

 Suangkua tungtang pen sawt nailo ahihmanin, sitlo hong gen ding in ih thum phapha ahihi. Insein tungtang athei cian te pawl pen, tu hun ciang aphamsa tamzaw ta hi.

 Suangkua tungtang lapkha te'n zong khang sawnsawnte ciamteh ding in, a zekai luat ma in, hawmkhiat huai ahihi.

 Kawlmang khutnuai a Zomi le Zogam tangthu i gen ciang, a nongkai mahmah khat om hi. Tua pen Kawlmang zakdah ding kilau/ laupih i hih manin, a damlai vua kigenngam lo zaw hi. Pu Nangta tungtang zong tua bang mah ahihi.

Kawlmang bek zong hilo in Pu Neng Khaw En tangthu zong, Vaimang in akician in thei khollo thei hi. Thei hi le Lamka khong a teng ngam diam, cih dotna om hi. Banghang hiam cih le, tu a Lamka zangbup a, school hoih penpen a kigen St, Paul neipa Pu Hau Khen zong Vaimang in umum ngei ahihi.

Naga Chief Minister khat manipur ah hong kah ciang bek a, suakta hihtuak hi. Amah zong General Thual Zen makaih Zogam Army le Prime Minister Tun Kho Pum, Defence Minister Pu Son Khaw Pau, Foreign Minister Pu Hrang Nawl te makaih United Chin Government a kihel ngei ahihi. Tedim ah kanteng a semlai, Zogam galkap ah lut a, kanteng sum teng pia khat zong hem lo a, Zogam kumpi kiang ah apgiap ngei khat kici hi.

 Bangteng hileh Pu Neng Khaw En zatakna i piakkawm in, hong nusiasa Pu Tun Kho Pum, Pu Son Kho pau, Pu Hrang nawl a kipan, Zogam kumpi le Zogam galkap a semngei khempeuh zahtakna i pia ahihi.

 Amaute zahtakna piak tawh kiton in, Kawlmang in tapong banga outlaw a akoih Pu Cin Sian Thang, Pu Gin Kam Lian le Zomi National Congress, tulai Zogam galkapte leh, khawl tuanlo a, mailam a hong panglai ding, Zogam galkapte zong zahtakna i pia a hihi.

No comments:

Follow Blog on Facebook

Wal-Mart.com USA, LLC